Η συμβολή της ελιάς στην τοπική οικονομία

Η καλλιέργεια της ελιάς αποτελεί βασική απασχόληση σε πολλούς νομούς της χώρας. Η Ελλάδα είναι από τις χώρες με τη μεγαλύτερη παραγωγή ελαιόλαδου στον κόσμο. Τα τελευταία χρόνια η ελιά έχει διαδοθεί και στο νομό Τρικάλων. Παραθέτουμε παρακάτω σχετικό άρθρο απ΄την εφημερίδα "'Ερευνα" του δημοσιογράφου Βαγγέλη Γκιάτα ενώ αερκετέςε πληροφορίες δίνονται και στο βίντεο τη επίσκεψης στο ελαιοτριβείο.

Απ’ τα καπνά στην ελιά, Σημαντική αύξηση των ελαιώνων

Το δέντρο της ελιάς πέραν του ότι δρα προσθετικά στο περιβάλλον, δημιουργώντας ένα ωραίο θέαμα, το ακολουθεί και μια μεγάλη διαχρονική πολιτιστική κληρονομιά. Είναι το δέντρο της Αθηνάς, το δέντρο που φωτίζει, το δέντρο της ειρήνης, το δέντρο – σύμβολο των Ολυμπιακών αγώνων. Δεν είναι τυχαίο ότι στην χριστιανική παράδοση, ο σίτος, ο οίνος και το έλαιον είναι οι ευλογημένοι καρποί. Η Ελλαδική γη κατά κύριο λόγο καλύπτεται από καλλιέργειες δημητριακών, αμπέλου και ελιάς. Καλλιέργειες που συνδέθηκαν με τους ανθρώπους, τη ζωή τους και έγιναν ένα αποτελώντας την παράδοση, την πολιτιστική ταυτότητα. Ευλογημένα γεννήματα της μάνας γης που διαμόρφωσαν το οικονομικό, κοινωνικό και πολιτιστικό γίγνεσθαι στον Ελλαδικό χώρο.

Η ελιά στην περιοχή μας

Αν το σιτάρι και το αμπέλι αποτελούσαν για την περιοχή μας παραδοσιακές καλλιέργειες, η ελιά προέκυψε σχετικά πρόσφατα ως τοπική καλλιέργεια. Το βαρύ ηπειρώτικο κλίμα σαφώς λειτουργούσε αποτρεπτικά στην καλλιέργεια ελαιόδεντρων γι’ αυτό ουδείς είχε διανοηθεί να φυτέψει ελιές. Πώς να ευδοκιμήσει η ελιά στον βαρύ χειμώνα της περιοχής. Η κάθοδος των κατοίκων της περιοχής προς νότια τους έφερε κοντά στην καλλιέργεια της ελιάς. Ήταν η εποχή που πολλοί, προκειμένου να ενισχύσουν το εισόδημά τους, ήρθαν σε επαφή αποκτώντας εμπειρία την οποία και μετέφεραν στην περιοχή μας.

Τα πρώτα ελαιόδεντρα έκαναν την εμφάνισή τους με ενθαρρυντικά αποτελέσματα. Λίγο οι κλιματολογικές αλλαγές, λίγο η ανθεκτικότητα των νέων ποικιλιών ελαιόδεντρων όχι μόνο επέτρεψαν την ευδοκίμηση της καλλιέργειας, αλλά γέννησαν ένα κύμα σύστασης ελαιώνων. Οι άλλοτε γυμνές πλαγιές των λόφων και υψωμάτων που μόνο αγκάθια φύτρωναν σκεπάστηκαν από ελαιόδεντρα. Χαρακτηριστική περίπτωση είναι η περιοχή Αύρας, Σπαθάδων, Αρδανίου, Ριζώματος, Πλατάνου, Θεόπετρας κ.ά. όπου πλέον η καλλιέργεια της ελιάς έχει λάβει χαρακτηριστικά κύριας γεωργικής δραστηριότητας.

Όπως ήταν φυσικό εμφανίστηκαν και τα πρώτα λιοτρίβια όπου οδηγείται η τοπική παραγωγή για να παραχθεί το λάδι που σύμφωνα με έρευνες που έχουν γίνει από επίσημους φορείς βεβαιώνουν ότι η ποιότητά του είναι άριστη. Τα ποιοτικά του χαρακτηριστικά είναι τέτοια που το κατατάσσουν αν όχι στο καλύτερο τουλάχιστον σε ένα απ’ τα καλύτερα εγχώρια λάδια. Τα λιοτρίβια στην ως άνω περιοχή χωροθετούνται ως εξής: Δυο στο Ρίζωμα, ένα στο Πλάτανο, ένα στην Αύρα και ένα στο Αρδάνι. Στην περιοχή αυτή καλλιεργούνται περίπου 100 χιλ. ρίζες ελιάς με ετήσια παραγωγή λαδιού που φτάνει τους 400 τόνους. Η παραγωγή όχι μόνο καλύπτει τις ατομικές ανάγκες των παραγωγών αλλά και μέρος της τοπικής κατανάλωσης. Όσον αφορά τις ποικιλίες τα ελαιόδεντρα στην περιοχή μας είναι Κρητική και Καλαμάτας.

Τι λέει ο πρόεδρος του Τ.Σ. Αύρας

Μιλώντας για την καλλιέργεια της ελιάς στο Δ.Δ. Αύρας ο πρόεδρος του Τ.Σ. Θεόδωρος Κουζίνας τονίζει: «…είναι αλήθεια ότι στην περιοχή μας δεν καλλιεργούνταν ελιές».
Οι παλαιότεροι λέγανε ότι το κλίμα δεν τη σηκώνει λόγο του ψύχους κατά την χειμερινή περίοδο. Ίσως παλαιότερα που ο χειμώνας να ήταν βαρύς αυτό να ήταν αλήθεια και να είχαν δίκιο οι πατεράδες μας και οι παππούδες μας. Όμως σήμερα το κλίμα άλλαξε και όπως απεδείχθη 20 χρόνια τώρα η ελιά όχι μόνο άντεξε αλλά και παράγει το καλύτερο λάδι. Στην Αύρα μετά το σταμάτημα της καπνοκαλλιέργειας η ελιά σχεδόν την έχει αντικαταστήσει και συνεχώς οι ελαιώνες μεγαλώνουν. Όλα τα ξερικά χωράφια στις πλαγιές των λόφων είναι σκεπασμένα από ελαιόδεντρα. Η περίοδος της ανθοφορίας αλλά και το μάζεμα των καρπών δίνουν ένα ξεχωριστό χρώμα και άρωμα στην γύρω περιοχή.
Ήδη αυτήν την περίοδο ετοιμαζόμαστε να μαζέψουμε τι σοδειά, που φέτος είναι απ’ τις καλύτερες, και να βγάλουμε το λάδι μας…».

Να μας στηρίξουν

Ο κ. Κουζίνας έρχεται να υπογραμμίσει την ανάγκη στήριξης των ελαιοπαραγωγών τόσο επιστημονικά, όσο και στο εμπόριο. Πρέπει οι υπηρεσίες να μας ενημερώσουν, να μας εκπαιδεύσουν, να μας προτείνουν πως θα μεγαλώσουμε τους ελαιώνες, πως θα πετύχουμε τη μείωση του κόστους παραγωγής, πώς θα πετύχουμε, τόσο εμείς ως καλλιεργητές, όσο και τα λιοτριβεία, την παραγωγή ποιοτικού, υγιεινού και ασφαλούς προϊόντος, πως θα πεισθούν οι ιδιοκτήτες των ελαιοτριβείων να τηρούν τους κανόνες, πως θα αναπτύξουμε την τυποποίηση και πολλά άλλα.

Το μέλλον της ελιάς

Το μέλλον της ελαιοκαλλιέργειας στη χώρα μας είναι άμεσα συνδεδεμένο με την ύπαρξη ενός τομέα ο οποίος:
- Θα παράγει ανταγωνιστικά προϊόντα υψηλών ποιοτικών προδιαγραφών.
- Θα προσφέρει ικανοποιητικό εισόδημα σε όλους τους εμπλεκομένους
- Θα παράγει προϊόντα με τη λήψη κάθε δυνατού μέτρου για την προστασία του περιβάλλοντος.
- Θα λειτουργεί με κανόνες διαφάνειας και νομιμότητας – θα διαθέτει σύγχρονες δομές οργάνωσης και λειτουργίας σ’ όλους τους επί μέρους κλάδους.
- Θα εξασφαλίσει ίσες ευκαιρίες στους εμπλεκόμενους του τομέα, σε σχέση με τους ανταγωνιστές μας στα άλλα ελαιοπαραγωγά Κράτη – Μέλη της ΕΕ.
- Θα στραφεί προς την εξωστρέφεια μέσα από συντονισμένες ενέργειες προώθησης και προβολής στις μεγάλες αγορές του εξωτερικού.

Του Βαγγέλη Γκιάτα, Η ΕΡΕΥΝΑ, 04 Νοεμβρίου 2008